Page images
PDF
EPUB

p. 27 b.

* B սուրբն զվէմ մի մեծ * որ մերձ էր դատաւորին անիծեաց եւ փշրեցաւ իսկոյն. եւ յոյժ երկեաւ դատաւորն եւ ուղղեաց զիրաւունսն :

Յայնմ ժամանակի յորժամ սուրբս այս աստուածային յայտնութեամբ հրեշտակի երեւելով բերեալ եղեւ ի լեռնէն, եւ ձեռնադրեցաւ եպիսկոպոս քաղաքին իւրոյ Մծբնայ, եւ բարիոք Հովուելով ուղղափառ վարդապետութեամբ լուսաւորէր զեկեղեցի, եւ մեծամեծ սքանչելագործութեամբ զբազումս ի հեթանոսաց դարձուցանէր ի Քրիս– 5 Դարմանէր եւ զաղքատսն յոյժ - մխիթարութեամբ, եւ կեայր հրեշտակական ճգնութեամբն, եւ որպէս յանապատին նոյնպէս եւ յեպիսկոպոսութեան իւրում անփո– փոխելի զկերակուրսն եւ զհանդերձսն ունէր :

տոս :

Ընդ աւուրսն ընդ այնոսիկ յայտնեցաւ անաստուած կատաղին Արիոս, եւ չար հերձուածովն խռովէր զեկեղեցին Աստուծոյ . վասն որոյ ընդդէմ նորա ժողովեցան 10 սուրբ հարքն ի Նիկիա, ընդ որս գնաց եւ սուրբն Յակոբ. եւ ընդ այլ սուրբ հարքն հաստատեցին զուղղափառ Հաւատս համագոյ սուրբ Երրորդութեանն : Եւ այնպէո զեօթն օր աղօթս արարեալ աստուածային յայտնութեամբն որոշեցին կտրեցին ի բաց զհայհոյիչն Արիոս

:

Եւ մինչդեռ մատուցանէր սուրբն Յակոբ զաստուածային պատարագն, ի ժամ սրբոյ պատարագին պղծոյն Արիոսի ամենայն փորոտիքն աղեօքն հանդերձ հոսեալ ի վայր վայթեցաւ. եւ պատառեցաւ ինքն չարաչար յանարգ աղբատեղիսն ըստ անիծիցն 15

* B

p. 27 b.

[ocr errors]

maudit une grosse pierre qui se trouvait près du juge, laquelle fut aussitôt réduite en menus morceaux. Le juge fut saisi d'une grande peur et rectifia le jugement.

C'est à cette même époque que ce saint, ayant été transporté hors de la montagne par la merveilleuse manifestation d'un ange de Dieu, fut sacré évêque de sa ville de Nisibe; il gouverna bien son église, l'illumina de la doctrine orthodoxe, et par l'accomplissement de grands miracles convertit au Christ beaucoup de païens. Il prenait soin des pauvres et les réconfortait grandement. Il vivait dans un ascétisme angélique et, dans son épiscopat comme au désert, il conserva sans changement nourriture et

vêtement.

C'est en ces jours-là que parut le furieux athée Arius, qui troubla l'église de Dieu par son schisme mauvais, c'est pourquoi les saints pères se réunirent contre lui à Nicée; saint Jacques y vint aussi et de concert avec les autres saints pères ils établirent la foi orthodoxe sur la consubstantialité de la sainte Trinité, et après avoir prié pendant sept jours, ils excommunièrent, par révélation divine, le blasphémateur Arius.

Pendant que saint Jacques offrait le divin sacrifice, à l'heure de la sainte messe, l'ignoble Arius, perdant complètement entrailles et viscères, les répandit sous lui, et (son corps) s'ouvrit d'une façon atroce sur un fumier,

սրբոյն Յակոբայ : Իսկ երանելին Յակոբ դարձաւ ի քաղաքն իւր, եւ զամենեսին Հաստատէր յուղղափառութիւն :

Յետ ժամանակաց թագաւորն Պարսից եկն ի վերայ քաղաքին սրբոյն բաղում H°rog եւ պաշարեաց . որ եւ զգետն մեծ ուղղեցին գալ ի վերայ քաղաքին, կործանել 5 զպարիսպն եւ զքաղաքն ապականել : Իսկ սուրբն Յակոբ տեսեալ զի մասն ինչ ի պարսպէ * քաղաքին կործանեաց գետն, ել ի վերայ պարսպացն ընդդէմ զօրացն եւ աղօթեաց . եւ երեւեցաւ ինքն թագաւորին Պարսից եւ զօրաց նորա ի կերպարանս թագաւորին Հոռոմոց բազմութեամբ հրեշտակաց զոր տեսեալ կարծեցին եթէ կայսրն ինքնին եկեալ է անդր զօրօք իւրովք առ ի փրկել ղքաղաքն : Եւ վաղվաղակի էարկ 10 սուրբն աղօթիւք ի միջի նոցա մժեխ, եւ շանաճանճ, եւ ճանճիռն, եւ սպիտակ բոռս, որ մեծապէս վտանգէր զնոսա եւ զերիվարս իւրեանց, եւ ի սպառ հարեալ սատակէր զնոսին . վասն որոյ յարուցեալ փախեան անտի ահիւ եւ տագնապաւ մեծաւ :

Եւ սուրբն կացեալ մեծաւ առաքինութեամբ եւ երանելի կենօք, բազում նշանս առնելով հանգեաւ խաղաղութեամբ ի Քրիստոս որում ցանկայրն :]

15 Գրացի Է եւ Յունուարի ԺԴ : Տօն սրբոց աբեղայիցն Սինէական եւ Հռութայ լերինն :

Մարդակեր եւ պղծազո բարբարոսքն - որք բնակեալ էին յԱրաբիա մինչեւ յԵգիպտոս, եւ յանապատս Յորդանանու մինչեւ ի Սինէական լեառն, յանկարծակի

selon la malédiction de saint Jacques. Le bienheureux Jacques retourna à sa ville et raffermit tout le monde dans l'orthodoxie.

Quelque temps après, le roi de Perse marcha contre la ville du saint à la tête de nombreuses troupes et l'assiégea; on détourna le grand fleuve dans la direction de la ville pour détruire les murailles et abîmer la ville. Lorsque saint Jacques aperçut que le fleuve avait détruit une partie des murailles. * de la ville, il monta sur les murs, face aux troupes, et pria. Il apparut luimême au roi des Perses et à ses troupes sous les apparences de l'empereur des Grecs, entouré d'une multitude d'anges; ce que voyant, (les ennemis) crurent que c'était l'empereur lui-même, arrivé avec ses troupes pour sauver la ville. Le saint, par ses prières, jeta aussitôt parmi eux des moustiques, des tiques, des mouches et des taons blancs qui les tourmentèrent grandement, eux et leurs chevaux, et les blessant tous, les exterminaient; c'est pourquoi ils levèrent le siège et s'enfuirent, saisis d'une grande frayeur.

Le saint, après une vie de grandes vertus et bienheureuse, ayant accompli nombre de miracles, reposa en paix dans le Christ après lequel il aspirait.]

7 ARATZ, 14 Janvier.

Fête des saints moines du Sinaï et de la montagne de Raythou (Ruth).

Les barbares anthropophages, aux sacrifices immondes, qui habitaient de l'Arabie à l'Égypte et des déserts du Jourdain jusqu'au mont Sinaï, tombèrent

[merged small][merged small][merged small][ocr errors][merged small][merged small]
[ocr errors][merged small][ocr errors][merged small]

անկան ի վերայ եւ կալան զանապատաւոր հարսն, եւ խոշտանգէին զնոսա եւ խնդրէին գանձս եւ ինչս : Եւ նոքա ցուցանէին զոր ինչ զգեցեալն էին յանձինս իւրեանց . ոմանք Հնացեալ մաշկեղէնս որ միայն զլանջսն եւ զթիկունսն ծածկէին, եւ ոմանք զպրր * A fol. 156 տուեղէնսն զոր ի թիկունսն * միայն ունէին . իսկ մերկքն ցուցանէին զգլուխս իւրեանց հերօք զձեռսն եւ զոտս :

a.

Եւ նոքա մոլորեալք եդին սուր ի վերայ եւ կոտորեցին անխնայաբար, զոմանս խոտաճարակս ի լերինս, զոմանս յարգելական քարայրս, զոմանս յեկեղեցիս ապա ւինեալս : Իսկ զմանկագոյնս եւ զերիտասարդս կենդանի տարան առ ի զոհել աստեղացն զոր պաշտէին : Եւ եթէ որպէս կոտորեցին ասացից : Զոմանց գլուխս սրով յերկուս բաժանէին, զոմանց զձեռս եւ զոտս ի բարձիցն եւ ի թիկանցն ի բաց Հատանէին, եւ 10 ոմանց զսուրն ի վերայ սրտին դնելով եւ ընդ թիկնամէջսն Հանէին :

Եւ այնպէս չարաչար մահուամբ կատարեցան սուրբ անապատական հարքն, որք ի բազում` ժամանակաց ի լերինս, յայրս եւ ի փապարս խոտաճարակք` նեղեալք - եւ մեծաւ ճգնութեամբ կացեալք, ոմանք մերկք, ոմանք մաշկեղինօք առանց թեզանեաց մինչեւ ի ծունկսն, քաղցեալք եւ ծարաւեալք, սառուցեալք ի ձմերայնի եւ արեգակ– նակիզեալք ի խորշակի : Որք եւ կրկին պսակացն արժանաւորեցան ի ձեռաց պսակողին Քրիստոսի, եւ նախ քան զյարձակմունսն շաղակեր եւ պղծադաւան խուժադուժ բար–

15

vo a.

à l'improviste sur les pères anachorètes, les saisirent, les maltraitèrent et leur réclamèrent de l'argent et des biens. Ceux-là leur montrèrent ce qu'ils portaient sur leur personne, d'aucuns portant des vieilles peaux qui ne leur cachaient que la poitrine et les épaules, d'autres des nattes qui leur couvraient * A fol. 156 seulement le dos, * en laissant à nu la tête, les cheveux, les mains et les pieds. (Les barbares), dans leur égarement, tirèrent leur épée et les tuèrent sans pitié, et ceux qui se nourrissaient d'herbes dans la montagne et ceux qui vivaient cloîtrés dans des grottes, et ceux qui s'étaient réfugiés dans les églises. Quant aux moins âgés et aux jeunes gens, ils les emmenèrent vivants pour les immoler aux astres qu'ils adoraient. Je vous dirai de quelle façon ils les massacrèrent. A quelques-uns ils tranchèrent la tête en deux parties d'un coup d'épée, à d'autres ils coupèrent les mains et les pieds, les séparant des jambes et des épaules, à d'autres ils enfoncèrent l'épée dans le ceur, la faisant sortir par le dos.

C'est de cette affreuse mort que moururent les saints pères du désert qui avaient pendant longtemps vécu dans les montagnes, les grottes et les anfractuosités, vivant d'herbes, se privant de tout avec un grand ascétisme; les uns nus, les autres couverts de vêtements de peau sans manches qui leur descendaient jusqu'aux genoux, affamés, assoiffés, gelés l'hiver et brûlés par le soleil sous le hâle. Mais ils se rendirent dignes de recevoir une double couronne des mains du Christ; car, avant l'attaque de ces barbares, mangeurs

առւ

բարոսաց, ծանոյց Աստուած զբարի դաւանութեամբ կատարումն նոցա, ձայն եղեւ
յերկնից առ նոսա . Եկայք իս ամենայն աշխատեալք եւ բեռնաւորք եւ ես Հան–
գուցից զձեզ : Եւ բազում ողբմունք եւ հառաչմունք եղեն
դիպեցան մարտիւրոսութեան :

ու հարսն * որ ոչ հան– * A fol. 156

Կատարեցան սուրբ ճգնաւոր անապատական հարքն Յունուարի ԺԴ :

Յայսմ աւուր կատարեցաւ յառիւծէ սուրբ վկայն Քրիստոսի Բասիլիոս` յուրացող արքայէն Յուլիանոսէ ի Կեսարիա Կապադովկեցւոց :

[B* Վկայութիւն սրբոց աբեղայիցն Սինէական եւ Հռութայ լերինն :

Երանելի աբեղայքս այսոքիկ էին ի ժամանակս սրբոյն Անտոնի աբբայի, եւ սրբոյն 10 Պետրոսի Աղեկսանդրու Հայրապետին : Եւ եղեւ յորժամ մեռաւ իշխանն սարակինոսաց, ժամ դիպող_ գտեալ մարդակեր եւ պղծազոհ բարբարոսքն որք բնակեալ էին յԱրաբիոյ մինչեւ յԵգիպտոս, եւ յանապատս Յորդանանու մինչեւ ի Սինէական լեառնն, յանկար– ծակի յարձակեցան ի վերայ եւ կալան զանապատաւոր հարսն, եւ խոշտանգէին զնոսա եւ խնդրէին գանձս եւ ինչս :

15

Եւ նոքա ցուցանէին զոր ինչ զգեցեալ էին յանձինս իւրեանց . ոմանք զհնացեալ մաշկեղէնս, որ միայն զթիկունս եւ զլանջսն ծածկեին . եւ ոմանք զպրտուեղէնս զոր ի թիկունս * միայն ունէին . իսկ մերկքն ցուցանէին զգլուխս իւրեանց հերօքն եւ զձեռսն եւ զոտսն :

de cadavres et au culte immonde, Dieu leur avait fait connaître leur martyre en bonne confession, et une voix_du ciel s'était fait entendre à eux, disant ։ « Venez à moi, vous tous qui êtes fatigués et ployés sous le fardeau, et je vous soulagerai. Il y eut beaucoup de gémissements et de sanglots parmi les pères * qui n'obtinrent pas le martyre.

»

Les saints pères ascètes du désert furent martyrisés le 14 Janvier. En ce jour mourut par un lion le saint martyr du Christ Basile (Basilios), sous l'empereur Julien l'apostat, à Césarée de Cappadoce.

[B* martyre des saints moines du Sinaï et de la montagne de Raythou2. Ces bienheureux moines vivaient aux jours de saint Antoine l'abbé et de saint Pierre le patriarche d'Alexandrie. Or il arriva que le chef des Sarrasins (Sarakinosats) étant mort, trouvant l'occasion favorable, les barbares anthropophages, aux sacrifices immondes, qui vivaient dans le pays entre l'Arabie et l'Égypte, du désert du Jourdain jusqu'au mont Sinaï, se ruèrent à l'improviste sur les pères du désert, les arrêtèrent, les maltraitèrent en exigeant d'eux de l'argent et des biens.

.

Ceux-là leur montrèrent ce qu'ils portaient sur leur personne, certains une peau usée qui ne leur couvrait que les épaules et la poitrine, d'autres les nattes qui cachaient leur dos * simplement, laissant à nu la tête, les cheveux, les mains et les pieds.

1. Matth., x1, 29. — 2. Raythou, région occidentale de la péninsule sinaïtique, où se trouve Et-Tor.

[merged small][ocr errors][merged small][merged small][merged small][merged small][merged small][ocr errors][merged small][merged small][merged small]

ու

Ընդ որ դառնացեալ մարդադէմ գազանացն վասն ատելութեանն զոր ունէին քրիստոնեայս, եդին սուր ի վերայ եւ կոտորեցին անխնայաբար : Զոմանց զգլուխս սրով յերկուս բաժանէին, զոմանց զձեռս եւ զոտս ի բարձիցն եւ ի թիկանցն ի բաց հատանէին, եւ ոմանց զսուրն ի վերայ սրտին դնելով եւ ընդ թիկնամէջսն հանէին : Եւ այնպէս չարաչար մահուամբ կատարեցան սուրբ հարքն` թուով իբր ութսուն եւ 5 մի, որք ի բազում ժամանակաց ի լերինս, յայրս եւ փապարս խոտաճարակք եղեալք՝ մեծաւ ճգնութեամբ կացեալք ոմանք մերկք, ոմանք մաշկեղինօք եւ պրտուեղինօք առանց թեզանեաց եւ մինչեւ ի ծունկսն . քաղցեալք եւ ծարաւեալք, սառուցեալք ի ձմերայնի, եւ արեգակնակիզեալք ի խորշակի, որք եւ կրկին պսակաց արժանաւորեցան • ձեռաց պսակողին Քրիստոսի` ճգնութեան եւ մարտիրոսութեան : Եւ եղեւ կատարումն 10 սուրբ ճգնաւորացն Յունվարի ԺԴ. :

առ

.

Իսկ ոմանք ի նոցանէ կալեալ զմանկագոյնս եւ զերիտասարդս կենդանի տարան ի զոհել աստեղացն՝ զորս պաշտէին : Եւ ի գիշերին յայնմիկ տեսին բարբարոսքն զլեառն Սինա վառեալ ի բոց հրոյ, եւ զահի հարեալ թողին զզէնս իւրեանց եւ փախեան : Իսկ երկուք յաբեղայից անտի՝ որոց անուանքն էին Սաբա եւ Եսայի` 15 խնամօքն Աստուծոյ պահեցան կենդանի ի մէջ բազմութեան անկելոց, եւ թաղեցին զսուրբ ընկերս իւրեանց, եւ աւանդեցին գրով զկատարումն նոցա :

Ces bêtes féroces, au visage humain, irritées, et par suite de la haine qu'elles nourrissaient contre les chrétiens, tirèrent l'épée et les massacrèrent, sans pitié. A certains ils tranchèrent la tête en deux par l'épée, à d'autres ils coupèrent et détachèrent les mains et les pieds des jambes et des épaules, et à d'autres ils appuyèrent leur épée sur le cœur, la faisant ressortir par le dos. C'est de cette affreuse mort que les saints pères moururent au nombre de quatre-vingt-un, eux qui avaient vécu de longues années dans les montagnes, les grottes et les anfractuosités, se nourrissant d'herbes et vivant en grand ascétisme, quelques-uns nus, d'autres vêtus de peaux et de nattes sans manches qui leur descendaient jusqu'aux genoux, affamés, assoiffés, gelés l'hiver et brûlés par le soleil sous le hâle, mais ils se rendirent dignes de la double couronne qu'ils reçurent des mains du Christ qui les couronna, celle d'ascétisme et celle du martyre. Le martyre des saints ascètes eut lieu le 14 Janvier.

Quelques barbares, ayant saisi les moins âgés et les jeunes gens, les emmenèrent vivants pour les immoler aux astres qu'ils adoraient. Mais cette même nuit, les barbares aperçurent le mont Sinaï (Sina) brûlant dans les flammes, et effrayés, ils abandonnèrent leurs armes et s'enfuirent. Deux de ces moines, nommés Saba et Isaïe, par la faveur de Dieu, furent conservés vivants parmi le grand nombre des morts; ils inhumèrent leurs saints compagnons et racontèrent par écrit leur martyre.

« PreviousContinue »