Page images
PDF
EPUB
[ocr errors]

եւ տուր աղքատաց : Եւ առժամայն վաճառեաց զինչս իւր բաշխեաց աղքատաց, եւ զքոյրն ետ ի կուսանաց վանս ։ Եւ էր մերձ ծերունի մի նախանձեցաւ * ընդ վարս * A fol. 159 նորա եւ ճգնէր առանձինն :

Եւ չար դեւքն յոյժ ի նեղութիւն արկանէին զնա, եւ զփափկութիւն կենացս յիշե– 5 ցուցանէին, եւ ի միտս իւր ընկենուին զմարմաջմունս ցանկութեան, եւ ոչ կարացին խախտել զերանելին : Կերակուր էր նորա հաց եւ աղ ի մուտս արեգականն, այլ եւ յետ երկուց եւ երից եւ չորից աւուրց ճաշակէր . եւ պրտուեղէն Էր անկողին նորա ի վերայ գետնոյ :

Երթեալ եմուտ յունայն գերեզման, եւ անդ զաղօթս իւր կատարէր . եւ ժողովեցան 10 դեւք եւ այնչափ Հարուածովք վիրաւորեցին զնա մինչեւ անխօս լինել եւ կիսամահ թողեալ գնացին : Եւ երթեալ սպասաւորն իւր եբարձ յուսս եւ տարաւ ի գեօղն, եւ անդ անկեալ կայր մինչեւ սակաւիկ մի ողջացաւ, եւ յարուցեալ գնաց դարձեալ ի գերեզմանն : Եւ աղաղակէր մեծաձայն . Ասեմ ես Անտոն ոչ երկնչիմ ի ձէնջ, եւ ոչ վեհերիմ ի հարուածոց : Եւ երթեալ սատանայի շարժեաց ուժգին զգերեզմանն, եւ 15 եցոյց նմա բազում սողունս եւ գազանս զի դիմեին ի վերայ նորա . եւ Անտոն աղօթիւք եւ նշանաւ խաչին անյայտ առնէր զերեւմունս : Եւ հայեցեալ ի վեր տեսանէ զձեղունսն

:

4 նեղութիւն] նեղասրտութիւն B || 7 նորայ իւր B || 9 Երթեալ եմուտ . . . յամենայն երկրի] Եւ մշտամռունչ աղօթիւք եւ նշանաւ խաչին Քրիստոսի յաղթեաց մահուչափ արկածից դիւաց՝ որ ուժգին մարտնչէին ընդ նա, խափանել զբարւոք գնացս նորա որ առ Աստուած : B.

r a.

va, vends tes biens et donne-les aux pauvres', il vendit aussitôt ses biens et distribua (le prix) aux pauvres. Il fit entrer sa sœur dans un couvent de vierges. Il y avait près de là un vieillard; (Antoine) envia sa conduite et "A fol. 159

se mit à se mortifier.

Or les méchants démons le jetaient dans de grandes tribulations, ils lui rappelaient les délices de la vie, et réveillaient en son esprit le prurit des passions, mais ils ne purent ébranler le bienheureux. Toute sa nourriture consistait en pain et sel au coucher du soleil, encore n'était-ce que tous les deux ou trois ou quatre jours qu'il en prenait; son lit était une natte étendue sur le sol.

Étant allé, il entra dans un tombeau vide et se mit à y accomplir ses prières. Les démons s'assemblèrent et le blessèrent par leurs coups à tel point qu'il perdit l'usage de la parole; puis, l'ayant laissé à demi mort, ils s'en allèrent. Son domestique, étant venu, le chargea sur ses épaules et l'emmena au village; il y resta étendu, jusqu'à ce qu'il fût un peu rétabli, puis se leva et partit de nouveau vers le tombeau. Or il criait à haute voix : « Je vous dis, moi Antoine (Anton), que je n'ai pas peur de vous et ne crains pas les coups. » Le démon, étant venu, secoua fortement le tombeau, lui fit apparaître de nombreux reptiles et bêtes sauvages qui se jetèrent sur lui, mais

1. Matth., xx, 21.

r a

բացեալ եւ ճառագայթ լուսափայլեաց ի վերայ նորա, եւ առժամայն թեթեւացան ի ի նմանէ ցաւք վիրացն, եւ ասէ արտասուալից բարբառով . Տէր, ուր էիր մինչեւ * A fol. 159 ցայժմ, եւ * ընդէր յառաջնումն ոչ երեւեցար եւ բարձեր յինէն զցաւս : Ձայն եղեւ առ նա եւ ասէ. Ով Անտոնիէ, Էի եւ կամէի տեսանել զքաջութիւնդ քո . արդ

r° b.

աստ

որովհետեւ յաղթեցեր եւ ոչ յաղթեար, եղէց քեզ_ հանապազ օգնական եւ արարից զքեզ 5 անուանի յամենայն երկրի :

Եւ էր երանելին յայնժամ ամաց երեսուն եւ հնգից, եւ ի միում աւուր մինչդեռ երթայր յանապատն եցոյց սատանայ սկաւառակ ոսկի անկեալ ի գետնի, եւ ամենեւին ոչ հայեցաւ, ասէ. Յանապատի սկաւառակ ուստի իցէ . եւ յառաջ երթեալ ետես գանձ Հեղեալ յերկրի եւ որպէս ընդ ստուեր էանց :

10

Եւ երթեալ ի վանս մի անապատին, արգելաւ ի խուց մի ժամանակս բազումս . եւ որ երթային տեսանել զԱնտոն` լսէին ձայն որպէս թէ վիճէին ընդ միմեանս, եւ յահի լեալք դառնային . եւ դարձեալ յորժամ մտանէին առ նա՝ տեսանէին զնա միայն ի լռութեան խաղաղ, ուսուցանէր զնոսա եւ պատուիրէր ամենեցուն չերկնչել ի դիւական հնարից : Եւ բազումք նորա վարդապետութեամբն հրաժարեցին յայսմ կենցաղոյս, եւ 15 առին զխաչս իւրեանց եւ գնացին կրօնիւք զկնի Քրիստոսի . եւ շինեցին վանորայս

8 յանապատն] ընդ անապատն B — եցոյց] երեւեցոյց B | 12-14 լսէին ձայն . . . խաղաղ

om. B.

ro b.

Antoine fit disparaître ces apparitions par ses prières et le signe de la croix. Puis, ayant levé les yeux, il aperçut le plafond entr'ouvert et un rayon lumineux brilla sur lui; au même instant les douleurs de ses blessures diminuèrent et il s'écria avec des larmes aux yeux : «<

Seigneur, où étais-tu * A fol. 159 jusqu'à présent, pourquoi ne m'es-tu pas apparu la première fois pour atténuer mes douleurs? » Une voix se fit entendre à lui qui dit : « O Antoine (Antonie), j'étais ici, mais j'ai voulu voir ton courage, et comme tu as vaincu maintenant et n'as pas été vaincu, je serai continuellement ton aide et je te rendrai célèbre sur toute la terre. >>

Le bienheureux avait alors trente-cinq ans. Un jour qu'il se rendait au désert, le démon lui fit voir un plateau d'or tombé à terre. Il n'y regarda même pas, et dit : « D'où vient ce plateau ici au désert? » Étant allé plus loin, il aperçut des pièces de monnaie dispersées par terre, il passa à côté comme une ombre.

S'étant rendu dans un couvent du désert, il se cloîtra dans une cellule pendant de longs jours, et ceux qui allaient pour voir Antoine (Anton), entendaient des voix qui discutaient entre elles, et, pris de peur, s'en retournaient, puis étant revenus, lorsqu'ils entraient chez lui, ils le trouvaient seul et calme dans le silence, et il leur enseignait et leur recommandait à tous de ne pas craindre les ruses du démon. Beaucoup, à cause de son enseignement, abandonnèrent cette vie, prirent leur croix et suivirent religieusement

յանապատին, եւ ամենեքեան որպէս ի հայր եւ յառաջնորդ երթային

առնուին ի նմանէ պատուէրս ։

[ocr errors]

առ Անտոն ե

Եւ եղեւ ընդ աւուրսն ընդ այնոսիկ հալածումն ի Մաքսիմիանոսէ դատաւորէն

[ocr errors]

եւ զքրիստոնեայս տանէին կապանօք յԱղեկսանդրիա քաղաքի : Եւ ելեալ Անտոն ի “A fol. 159 5 խցեն, գնաց տեսանել զկապեալ խոստովանող վկայսն Քրիստոսի . եւ մտանէր ի բանտս սպասաւորէր նոցա, եւ քաջալերէր զնոսա հաստատուն կալ ի հաւատս եւ ուրախութեամբ մարտիրոսանալ ։ Եւ հրամայեաց դատաւորն զի աբեղայ մի երեւեսցի ի քաղաքին : Իսկ Անտոնիոս լուաց զպարեգօտն իւր եւ ընդ առաւօտն երթեալ եկաց առաջի դատաւորին . եւ նա ամենեւին ոչ Հայեցաւ ի նա, զի ոչ էր հրաման յԱստուծոյ 10 մարտիրոսանալ Անտոնի : Թէպէտ եւ ինքն իսկ զանձն յայտնէր կռապաշտիցն, եթող զնա Աստուած յերկրի, որ ուղղէր եւ կարգաւորէր զկարգ կրօնաւորութեան վարուց :

տ

Եւ դարձաւ անդրէն ի վանսն, եւ բժշկէր զամենայն հիւանդս, եւ զախտաժետս եւ զայսահարս : Եւ զի բազումք երթային առ նա եւ ձանձրացուցանեին, խորհեցաւ գնալ ի լեառն Թեբայիդ. եւ ձայն եղեւ յերկնից առ նա եւ ասէ . Թէ եւ ի Թերայիդ 15 – երթաս առաւել ձանձրութիւն գտցես, այլ եթէ կամիս ի լռութեան կալ, տաճիկք անցանեն երթիջիր զկնի նոցա եւ մուտ ի ներքսագոյն անապատն :

Եւ յարուցեալ գնաց զկնի նոցա զերիս տիւս եւ զերիս գիշերս, եհաս ի լեառն եւ

14 եւ ձայն . . . ասԷյ եւ ազդեցաւ նմա ի տեառնէ B || 15 երթաս առաւել ] երթիցէ ւելապէս B — գտցես] գտցէ B || 16 երթիջիրյ երթիցէ B — մուտ] մտցէ B.

[ocr errors]

le Christ, construisirent des couvents dans le désert et allaient à Antoine comme à leur père et à leur supérieur pour en recevoir des conseils.

*

[ocr errors]

En ces jours-là, il y eut une persécution du juge Maximien, et on amenait * les chrétiens chargés de fers à la ville d'Alexandrie (Alekhsandria). Antoine A fol. 159 quitta sa cellule pour aller voir les confesseurs enchaînés, martyrs du Christ; il s'introduisait dans les prisons, leur rendait service et les encourageait à demeurer fermes dans la foi et accepter le martyre avec joie. Le juge donna l'ordre à ce qu'aucun moine n'apparût à la ville. Antoine (Antonios) lava sa tunique et le lendemain matin alla au-devant du juge, mais celui-ci ne le regarda aucunement, car Dieu n'avait pas ordonné le martyre d'Antoine; et bien que celui-ci se fit voir aux idolâtres, Dieu le laissa sur terre pour diriger et organiser l'ordre de la vie monacale.

Il retourna donc aux couvents, et y guérit tous les malades, les infirmes et les possédés. Mais comme beaucoup allaient le voir et le dérangeaient, il songea à se rendre au mont Thébaïde (Tebayid), une voix du ciel se fit entendre qui lui dit : « Même si tu allais dans la Thébaïde tu y trouverais plus de dérangement, mais si tu veux te tenir dans le silence, voilà que des sarrasins (Tağikh) passent; marche à leur suite et entre dans le désert plus intérieur. Il se leva, les suivit pendant trois jours et trois nuits, et arriva à une

[blocks in formation]

1

*

v° b.

եգիտ ջուր եւ արմաւենիս բնակեցաւ անդ, եւ ցանեաց ցորեան եւ արար հաց վասն
երթալոցն առ նա :

* A fol. 159 Եւ աստուածային * նախագիտութեամբն գիտէր Անտոն զոր ինչ հանդերձեալ էր
լինել : Ետես եւ զհոգի սրբոյն Ամոնի անապատական ծերոյն զի ելանէր յերկինս : Եւ
յաւուր միոջ մինչդեռ զինն ժամու աղօթսն կատարէր , յափշտակեցան միտք իւր 5
որպէս թէ ոք վերացոյց զԱնտոն յամպս, եւ խաւարային սեւագոյն արք արգելուին եւ
չտային թոյլ ելանել ի վեր . եւ լուսաւոր այրն որ հանէր զԱնտոն ի վեր ընդդիմանայր
եւ մարտնչէր ընդ խաւարադէմսն : Եւ նոքա ասէին . Ցոյց մեզ զդորա ի տղայութինէ
զգործսն : Ասէ լուսաւոր այրն եթէ . Զտղայութեան մեղսն Անտոնի Աստուած ջնջեաց .
այլ ի կրօնաւորութենէն ես ոչինչ մեղս տեսի ի սա, եւ եթէ գիտէք դուք՝ ասացէք ։ Եւ 10
սեաւքն ամօթալից լեալ անկան յերկիր . եւ նոքա անխափան ելին յերկինս : Եւ դարձան
միտք իւր ինքն, եւ էր նոյն Անտոն :

A foi. 159

vo b.

[ocr errors]

.

Եւ եկաց նօթի աւուրս ինչ եւ ասէ. Աղօթեսցուք եղբարք, զի անվնաս անցցուք ընդ իշխանութիւնս աներեւութիցն : Տեսանէի ի զարմացանն իմում՝ այր մի երկայն, չարատեսակ, ահաւոր եւ հասանէր գլուխն յօդս . տեսանէի բազումս թռուցեալս զի 15 վերանային . եւ նա՝ զոմանս հարկանէր ձեռօքն եւ յերկիր ընկենոյր, եւ ուրախանայր ընդ անկումն նոցա : Եւ այլք վերաթռիչք լինէին, եւ անխափան մտանէին յերկինս .

14 իշխանութիւնս] եւ ընդ պետութիւնս add. B,

montagne où il trouva de l'eau et des palmiers; il y habita, y sema du blé et en fit du pain pour ceux qui viendraient le voir.

Par la prescience* divine, Antoine connaissait tout ce qui devait arriver. Il aperçut aussi l'âme de saint Ammon, le vieil anachorète, qui montait au ciel. Un jour, pendant qu'il célébrait les offices de la neuvième heure, l'esprit d'Antoine fut ravi comme si quelqu'un le soulevait aux nues, tandis que des hommes de ténèbres, au teint noir, le retenaient et ne lui permettaient pas de monter. L'homme lumineux qui élevait Antoine dans les hauteurs luttait et bataillait avec les visages noirs, qui lui disaient : « Montre-nous ses œuvres de jeunesse. » L'homme lumineux répondait : « Dieu a absous les péchés de jeunesse d'Antoine, mais depuis qu'il s'est fait religieux je ne lui connais aucun péché, et si vous en connaissez, dites-le. » Les (hommes) noirs, remplis de honte, tombèrent à terre, tandis que (l'ange et Antoine) montaient sans encombre au ciel. Son esprit revint à lui, et c'était le même Antoine.

Il resta à jeun_quelques jours et dit : « à jours et dit : « Prions, frères, pour que nous passions sans dommage à travers les puissances invisibles. J'ai vu, dans mon ravissement, un homme de haute stature, de mauvaise mine, terrible, dont la tête atteignait les airs. Je voyais aussi beaucoup d'hommes qui s'élevaient en volant, or celui-là frappait certains de ses mains, et les jetait à terre, et il se réjouissait de leur chute. Mais d'autres volaient haut et, sans

[ocr errors]

r a.

եւ նա կրճտէլ * զատամունս իւր վասն նոցա : Եւ.ձայն եղեւ առ իս եւ ասէ։ Իմանաս * A fol. 160 զոր տեսանեսդ Անտոնիէ : Եւ բացան իմաստք սրտիս, եւ գիտացի որ էին նոքա Հոգիք մարդկան, եւ երկայն այն՝ սատանայ, եւ զհոգիս մեղաւորաց ընկղմէր յանդունդս . իսկ արդարոցն վերաթռիչք լինէին եւ անխափան մտանէին յերկինս :

Յաւուրսն յայնոսիկ դարձեալ եղեւ համարձակութիւն արիանոսացն . եւ բաղումք յուղղափառաց եպիսկոպոսացն աղաչեցին զԱնտոն, եւ իջեալ ի լեռնէն գնաց յԱղեկսանդրիա, եւ նզովեաց զԱրիոսի հերձուածն : Եւ պատուիրէր եւ ուսուցանէր ժողովրր– դեանն ի բաց կալ յարիոսական հաղորդութենէն, զի յետին հերձուած է եւ յառաջընթաց նեռինն . զի որք զՈրդին Աստուծոյ ստեղծուած քարոզեն եւ նոքա զստեղծուածս 1o պաշտեն այ որդին Աստուծոյ մշտնջենաւորակից Հօր եւ Հոդւոյ է :

Գնացին եւ Հեթանոսք այւ Անտոն եւ հարցանէին բան ինչ ։ Եւ նա ասէ. Եթէ ես ձեզ գայի, արժան էր ինձ նախանձել ընդ ձեզ, ապա եթէ դուք առ մեղ եկիք նախանձեցարուք ընդ բարին եւ լերուք իբրեւ զիս քրիստոնեայ

ու

Եւ

[ocr errors]
[ocr errors]

:

այլք ոմանք յիմաստնոց գնացին առ Անտոն եւ ասեն . Որպէս կարես միայն 15 կեալ յանբնակ անապատիս առանց գրոց : ԵՀարց ցնոսա Անտոն . Ասացեք ինձ եթէ

9 զՈրդինյ եւ զԲանն add. B || 12 եկիք] գայք B || 13 լերուք լինիջիք B,

[ocr errors]
[ocr errors]

encombre, entraient au ciel, alors il grinçait des dents * à cause d'eux. Or, * A fol. 160 une voix se fit entendre à moi et dit : Antoine (Antonie), comprends-tu ce que tu vois? L'intelligence de mon cœur s'épanouit, et je reconnus que c'étaient les âmes des hommes; et que l'homme de haute stature était le démon, qui rejetait dans les abîmes les âmes des pécheurs; quant aux âmes des justes, elles volaient en haut et arrivaient au ciel sans encombre. >>

En ces jours-là, il y eut un retour d'audace des Ariens, et beaucoup d'évêques orthodoxes prièrent Antoine; étant descendu de la montagne, il se rendit à Alexandrie et anathématisa l'hérésie d'Arius. Il recommanda et enseigna à la population de se tenir à l'écart de la communion arienne, parce que c'était la dernière hérésie et le précurseur de l'antéchrist, car ceux qui prêchent que le Fils de Dieu est une créature, ont le culte des créatures, tandis que le Fils de Dieu est coéternel avec le Père et l'Esprit.

Les païens aussi se rendirent auprès d'Antoine et lui posèrent des questions. Il leur répondit : « Si j'étais venu à vous, j'aurais pu être envieux de vous, mais, puisque c'est vous qui êtes venus à nous, enviez le bien et devenez chrétiens comme moi. >>

Certains autres, d'entre les sages, allèrent trouver Antoine et lui dirent: << Comment peux-tu vivre seul dans ce désert inhabité, sans livres? » Antoine leur demanda : « Dites-moi quel est le meilleur soutien de l'homme, le livre

« PreviousContinue »